Wanneer iemand veranderingen in het lichaam plaats te vinden . Veel mensen zijn zich er niet van bewust dat dit proces een teder gebaar zoals een kus kan veranderen in iets dat risico’s voor de gezondheid met zich meebrengt. Het kussen van een overledene kan fysieke, emotionele en zelfs symbolische gevolgen hebben die zorgvuldige overweging verdienen.
Allereerst is het belangrijk te begrijpen wat er met het lichaam gebeurt na de dood. Wanneer het hart stopt met kloppen, stopt de bloedcirculatie en bereikt de zuurstof de weefsels niet meer. Binnen enkele minuten beginnen cellen af te breken en beginnen micro-organismen die voorheen op een gecontroleerde manier in het lichaam leefden – met name in de darmen – zich ongecontroleerd te vermenigvuldigen. Dit markeert het begin van het ontbindingsproces. Hoewel het lichaam er aanvankelijk nog “normaal” uitziet, beginnen er interne chemische en bacteriële reacties die de structuur veranderen en gassen en giftige stoffen vrijgeven.
Ga voor meer informatie naar de volgende pagina.
Het kussen van een lichaam in deze toestand, zelfs slechts enkele uren na het overlijden, kan een levend persoon blootstellen aan gevaarlijke micro-organismen. In sommige gevallen, afhankelijk van de doodsoorzaak, kan het lichaam virussen of bacteriën bevatten die korte tijd actief blijven. Ziekten zoals hepatitis B, tuberculose, hiv of ernstige luchtweginfecties kunnen worden overgedragen door direct contact met lichaamsvloeistoffen of slijmvliezen.
Hoewel het risico op besmetting in de loop van de tijd afneemt, is het in de eerste uren nog steeds mogelijk. Als de overledene is gestorven aan een besmettelijke ziekte, is de kans op overdracht groter. Daarom raden gezondheidsautoriteiten en uitvaartondernemers aan om direct fysiek contact met het lichaam te vermijden, met name het kussen van de lippen of het gezicht.
Naast het biologische risico is er nog een ander soort impact die zelden wordt genoemd: de emotionele. Een afscheidskus kan een zeer krachtige symbolische daad zijn, maar kan ook een diepe psychologische indruk achterlaten. Veel mensen doen het om de cirkel te sluiten, om vanuit het hart afscheid te nemen. Anderen kunnen echter zo opgaan in dat moment dat ze zich schuldig of angstig voelen wanneer ze zich herinneren dat ze een levenloos lichaam hebben aangeraakt. Niet iedereen reageert op dezelfde manier op de dood, en wat voor de één een gebaar van liefde is, kan voor de ander een trauma worden.
Afscheidsrituelen verschillen per cultuur. Op sommige plaatsen is het kussen of aanraken van de overledene volkomen normaal, een laatste uiting van genegenheid. Op andere plaatsen wordt het als taboe of zelfs gevaarlijk beschouwd. In sommige Latijns-Amerikaanse landen is het bijvoorbeeld gebruikelijk dat families de uitvaart thuis houden en dat naaste familieleden de overledene nog een laatste keer omhelzen of kussen. Maar zelfs in deze contexten adviseren experts voorzichtigheid, vooral als het lichaam niet door professionals is aangeraakt.
Balsemers en uitvaartverzorgers – zij die het lichaam voorbereiden voor de opbaring – gebruiken chemicaliën die de ontbinding vertragen en het risico op ziekteoverdracht verminderen. Deze chemicaliën (zoals formaldehyde) kunnen echter irriterend of giftig zijn bij contact met de huid of slijmvliezen. Met andere woorden, zelfs als het lichaam is voorbereid, kan het kussen van de overledene nog steeds blootstelling aan gevaarlijke stoffen met zich meebrengen.
Lees verder voor meer informatie.
